Μυθολογικά love stories #1: Ορφέας και Ευρυδίκη
- Παναγιώτα Απέργη - 5 Ιουνίου 2026
Επί της ουσίας πρόκειται για έρωτες απαγορευμένους και ανεκπλήρωτους, μυθικές αγάπες και ζευγάρια καταδικασμένα, οι ιστορίες των οποίων έχουν αιχμαλωτίσει τη φαντασία των ανθρώπων, που μέσα από θεούς, ήρωες και τέρατα προσπάθησαν να εξηγήσουν τον κόσμο, τα ανθρώπινα πάθη, τη φύση και τη μοίρα.
Το newstrip.gr εγκαινιάζει το αφιέρωμα με τίτλο «Μυθολογικά love stories» με την τραγική ιστορία αγάπης της Ευρυδίκης και του Ορφέα.
Ο Ορφέας, ο οποίος είχε λάβει μέρος παρά το προχωρημένο της ηλικίας του στην Αργοναυτική εκστρατεία, ήταν ένας προικισμένος μουσικός τόσο ταλαντούχος που οι μελωδίες του μάγευαν τους πάντες. Σύμφωνα, μάλιστα, με τον μύθο, όταν τραγουδούσε κι έπαιζε τη λύρα του, η θάλασσα γαλήνευε, τα ζώα ημέρευαν και τα κλαδιά των δέντρων κινούνταν στο ρυθµό της µουσικής του, ενώ λέγεται ότι δάσκαλος του στη μουσική και αυτός που του χάρισε τη λύρα του ήταν ο Απόλλων.
Παρά τον θαυμασμό που του έδειχναν, λοιπόν, ο Ορφέας είχε μάτι μόνο για μία: την Ευριδίκη, την πανέμορφη νύμφη, την οποία ερωτεύτηκε παράφορα και την παντρεύτηκε, παρά το δυσοίωνο προμήνυμα που σημειώθηκε την ημέρα του γάμου τους. Κι αυτό γιατί λίγο καιρό μετά τον γάμο τους, σε έναν περίπατο, η Ευρυδίκη δαγκώθηκε από ένα φίδι και πέθανε, με τον Ορφέα να μη μπορεί να δεχθεί την απώλεια και να κατεβαίνει στον κόσμο των νεκρών για να τη φέρνει πίσω.
Φτάνοντας στον Κάτω Κόσμο, ο θρήνος του Ορφέα γοήτευσε σε τέτοιο βαθμό τον Χάροντα και τον Κέρβερο, που του επέτρεψαν να εισέλθει χωρίς πιθανές συνέπειες, ενώ ευτυχώς για τον ίδιο, ακόμη και ο Άδης συγκινήθηκε από τις ικεσίες του, αφήνοντάς τον να πάρει την Ευρυδίκη μαζί του πίσω στη γη με έναν μόνο όρο: να μην κοιτάξει πίσω προς αυτήν μέχρι να ξαναβγούν στο φως του ήλιου.
Ωστόσο, λίγο πριν βγουν στον κόσμο των ζωντανών, παρασυρόμενος από την αγάπη και την ανυπομονησία του, ο Ορφέας απέστρεψε το βλέμμα του για να κοιτάξει την Ευρυδίκη, με αποτέλεσμα εκείνη να εξαφανιστεί και να επιστρέψει για πάντα στον Κάτω Κόσμο. Μόλις κατάλαβε τι έκανε, προσπάθησε ξανά να κατευνάσει ανεπιτυχώς τον βαρκάρη του Κάτω Κόσμου, καταλήγοντας για επτά ημέρες να θρηνεί την αγαπημένη του στις όχθες της Στυγός.
Τελικά, όταν επέστρεψε στη γη, ο Ορφέας περιπλανήθηκε στην πατρίδα του, αποφεύγοντας όλες τις γυναίκες και αποζητώντας άνδρες εραστές και βρίσκοντας τραγικό θάνατο από τις Μαινάδες, οι οποίες τον έσκισαν σε κομμάτια κατά τη φρενίτιδα των Βακχικών τους τελετών και έθαψαν τα μέλη του στην Πιερία. Ωστόσο, το κεφάλι επέπλευσε από τον Έβρο ως τη Λέσβο, όπου οι κάτοικοι έθαψαν κοντά στην Άντισσα, ενώ η λύρα του, που εξακολουθούσε να παίζει θρηνητικά τραγούδια, μεταφέρθηκε στον ουρανό από τις Μούσες και τοποθετήθηκε ανάμεσα στα αστέρια.
Μάλιστα, κατά μία εκδοχή του μύθου, οι Μούσες συνέλεξαν και τα κομμάτια του κορμιού του και τα έθαψαν κάτω από τον Όλυμπο, όπου τα αηδόνια κελαηδούσαν πάνω από τον τάφο του.
Γνωρίζατε ότι…
• Ο Σαίξπηρ στο «Οι δύο άρχοντες της Βερόνας» (Πράξη 3 Σκηνή 2) κάνει ιδιαίτερη μνεία στις μουσικές ικανότητες του Ορφέα:
[…] γιατί του Ορφέα η λύρα είχε για κόρδες νεύρα
ποιητή, που το χρυσό τους άγγιγμα μαλάκωνε
πέτρες κι ατσάλι, ημέρωνε τις τίγρεις κι έκανε
θεόρατα θεριά ν’ αφήνουνε άπατους βυθούς
για να χορέψουνε στην άμμο. […]
• Λέγεται ότι ο θρήνος του Ορφέα ήταν άκρως επιδραστικός στον Κάτω Κόσμο, με αποτέλεσμα ο Τάνταλος να ξεχάσει τελείως τη δίψα και την πείνα το, οι Δαναΐδες να σταματήσουν να γεμίζουν τις στάμνες τους με νερό, ο Σίσυφος να κάθεται αδρανής πάνω στον βράχο του, οι γύπες σταμάτησαν να τρώνε το συκώτι του Τιτυού, ο τροχός του Ιξίωνα να μένει ακίνητος και οι Ερινύες να δακρύζουν.
• Ο Κρίστοφ Βίλιμπαλντ Γκλουκ έγραψε τη διάσημη όπερα «Ορφέας και Ευρυδίκη», σε λιμπρέτο Ρανιέρι ντε Καλτσαμπίτζι, που παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στη Βιέννη το 1762.
• Υπάρχουν συνολικά σαράντα έξι πίνακες για την τραγική ιστορία αγάπης του Ορφέα και της Ευρυδίκης.
•Ο Ογκίστ Ροντέν έχει φιλοτεχνήσει τη στιγμή που το πνεύμα της Ευρυδίκης αιωρείται στη σκοτεινή είσοδο του Κάτω Κόσμου, ενώ ο Ορφέας κρατά κλειστά τα μάτια του. Το άγαλμα φιλοξενείται στη συλλογή «Ευρωπαϊκή Γλυπτική και Διακοσμητικές Τέχνες» του Μητροπολιτικού Μουσείου Τέχνης στη Νέα Υόρκη.
